Aktualności

W czwartek 2 lutego br., w Pałacu Prezydenckim w Warszawie miała miejsce uroczystość wręczenia rozporządzeń Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej w sprawie uznania za pomnik historii obiektów zabytkowych posiadających szczególne wartości materialne i niematerialne oraz znaczenie dla dziedzictwa kulturowego naszego kraju. Do tego elitarnego grona, obecnie 48 zabytków, zostały przyjęte następujące zespoły i obiekty zabytkowe*:



• Kórnik – zespół zamkowo-parkowy wraz z kościołem parafialnym –nekropolią właścicieli - ze względu na wartości historyczne, przestrzenne, architektoniczne i artystyczne, materialne i niematerialne zespołu, który należy do jednych z najlepiej zachowanych i najbardziej rozpoznawalnych rezydencji arystokratycznych w Polsce, a jego nierozłączną wartością jest bezcenny księgozbiór i muzealia, stanowiące skarbnicę kultury polskiej, park-arboretum oraz nekropolia zasłużonych historii i kultury Polski właścicieli Kórnika. (Rozporządzenie Prezydenta PR z dnia 15.06.11 r. Dz. U. 2011 nr 143 poz. 836)

• Duszniki Zdrój – młyn papierniczy – ze względu na wartości artystyczne, naukowe, techniczne, materialne i niematerialne oraz unikatowość i autentyczność najstarszego w Polsce młyna papierniczego pochodzącego z początku XVII w., świadectwa dziejów nowożytnego papiernictwa. (Rozporządzenie Prezydenta PR z dnia 20.09.11 r. Dz. U. 2011 nr 217 poz. 1282)

• Pałace i parki krajobrazowe Kotliny Jeleniogórskiej – (11 zespołów) ze względu na wartości kulturowych, artystycznych i krajobrazowych, materialnych i niematerialnych rezydencji z XVIII i XIX w. wraz z założeniami parkowymi, tworzącymi integralny i harmonijny krajobraz kulturowy, zespalający bogate dziedzictwo kultury materialnej z komponowanym krajobrazem oraz z walorami przyrodniczymi Kotliny Jeleniogórskiej, pasma górskiego Rudaw Janowickich i Karkonoszy. (Rozporządzenie Prezydenta PR z dnia 20.09.11 r. Dz. U. 2011 nr 217 poz. 1283)

• Warszawa – Zespołu Stacji Filtrów Williama Lindleya - ze względu na wartości techniczne, historyczne, architektoniczne oraz przestrzenne, materialne i niematerialne, pochodzącego z drugiej połowy XIX w. i początku XX w. zabytkowego zespołu zabudowań i urządzeń uzdatniających wodę, utrzymanych do dziś w doskonałym stanie oraz nadal użytkowanych zgodnie ze swoim pierwotnym przeznaczeniem.(Rozporządzenie Prezydenta PR z dnia 04.01.2012 r. Dz. U. Nr 12, poz. 64)

• Żyrardów – XIX-wieczna Osada Fabryczna - ze względu na wartości artystyczne i kulturowe oraz autentyzm historycznego układu urbanistyczno-architektonicznego osady fabrycznej, będącej świadectwem świetności przemysłu lniarskiego na ziemiach Królestwa Polskiego, nowatorskiej myśli urbanistycznej, a także jednego z największych XIX-wiecznych ośrodków przędzalniczych w Europie. (Rozporządzenie Prezydenta PR z dnia 04.01.2012 r. Dz. U. Nr 11, poz. 59)

Pomnik historii to jedna z czterech form ochrony zabytków wymienionych w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami z 2003 r. Terminem tym określa się zabytek nieruchomy o szczególnym znaczeniu dla kultury naszego kraju. Rangę pomnika historii podkreśla fakt, że jest on ustanawiany przez Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej specjalnym rozporządzeniem na wniosek Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Pomniki historii ustanawiane są od 1994 r. Do dziś to najwyższe wyróżnienie nadano 48 zabytkom. Z każdym rokiem, lista najcenniejszych obiektów sukcesywnie powiększa się. Do elitarnego grona pomników historii mogą dołączać obiekty architektoniczne, krajobrazy kulturowe, układy urbanistyczne lub ruralistyczne, zabytki techniki, obiekty budownictwa obronnego, parki i ogrody, cmentarze, miejsca pamięci najważniejszych wydarzeń lub postaci historycznych oraz stanowiska archeologiczne.

Narodowy Instytutu Dziedzictwa koordynuje procedurę oceny wartości, stanu zachowania i jakości opieki sprawowanej nad kandydującym obiektem. Instytut weryfikuje dane zawarte w dokumentacji i wydaje opinię co do zasadności propozycji uznania obiektu za pomnik historii.
Pragniemy jednocześnie zauważyć, że znakiem identyfikacji dla pomników historii prezentowanym podczas uroczystości, której gospodarzem był Prezydent Bronisław Komorowski, było nowe logo pomnika historii opracowane dzięki staraniom Narodowego Instytutu Dziedzictwa, zaprezentowane podczas I Ogólnopolskiego Spotkania Opiekunów Pomników Historii w dniu 1 czerwca 2011 r. w Lublinie. Jednocześnie informujemy, że logotyp pomnik historii został nagrodzony w prestiżowym międzynarodowym konkursie dla projektantów Wolda Professional 2010.

Zapraszamy do odwiedzenia strony Kancelarii Prezydenta RP, gdzie znajdziecie Państwo relację video z niniejszego wydarzenia.
http://www.prezydent.pl/aktualnosci/wydarzenia/art,2097,nowe-pomniki-historii.html

Dodatkowe informacje na temat pomników historii znajdziecie Państwo na stronie NID: http://www.nid.pl/idm,154,pomniki-historii.html