
Uczestnictwo KOBiDZ w projekcie CARARE jest odpowiedzią na pytanie MKiDN o udział polskich instytucji w europejskich inicjatywach współfinansowanych ze środków UE, związanych z digitalizacją i upowszechnianiem wiedzy o dziedzictwie kulturowym w portalu Europeana (www.europeana.eu). Obecnie w Europeanie można znaleźć 6 milionów rekordów; są to teksty, zdigitalizowane zdjęcia i obrazy, dokumenty dźwiękowe oraz filmy wideo.
Opisywany projekt z założenia koncentruje się na dziedzictwie architektonicznym i archeologicznym – akronim ‘CARARE’ oznacza: Connecting ARchaeology and ARchitecture in Europeana. Należy do typów projektów o charakterze innowacyjnym poprzez postawione zadania wypracowania metod włączenia do Europeany obiektów 3D/VR oraz powiązanie z GIS. Dlatego też CARARE stanowi nową wartość w Europeanie, zdominowanej do tej pory przez zasoby biblioteczne. Jest projektem typu Best Practice Network.
Realizacja projektu CARARE rozpoczęła się w lutym 2010 roku, a zakończy w styczniu 2013 roku. W ramach projektu istniejący internetowy portal o dziedzictwie kulturowym Europy, czyli Europeana, wzbogacony zostanie o różnorodne multimedialnie treści związane z archeologią i architekturą (m.in. skany 3D, wizualizacje, animacje, VR, GIS). Największym wyzwaniem będzie rozbudowa możliwości zamieszczania modeli 3D/VR obiektów zabytkowych (archeologicznych i architektonicznych) w europejskiej bibliotece cyfrowej, wymagająca przeprojektowania obecnych rozwiązań portalu, nad czym będą pracować techniczni partnerzy projektu. Kolejnym kluczowym celem projektu jest dostarczenie narzędzi zapewniających poprawne funkcjonowanie portalu zarówno w trakcie rozbudowy jak i w przyszłości oraz wypracowanie organizacyjnego modelu funkcjonowania Europeany po zakończeniu projektu CARARE (w tym sposobu dołączania nowych danych przez kolejnych użytkowników).
Koordynatorem projektu jest Kulturarvsstyrelsen (Heritage Agency of Denmark) oraz MDR Partners z Wielkiej Brytanii. Konsorcjum projektowe tworzy 29 instytucji z 20 krajów europejskich (
lista uczestników.pdf). Są wśród nich partnerzy techniczni – odpowiedzialni za gromadzenie, dostosowywanie i przetwarzanie dostarczonych danych jak i merytoryczni – dostawcy danych (m.in. Krajowy Ośrodek Badań i Dokumentacji Zabytków).
Na etapie składania propozycji i wypełniania wniosku chęć zaangażowania się w projekt zadeklarowało kilka jednostek wewnętrznych KOBiDZ:
Pracownia Archeologii Ratowniczej KOBiDZ zaprezentuje w Europeanie 50 stanowisk archeologicznych o zróżnicowanym charakterze, reprezentatywnych dla prehistorii ziem polskich i czasów historycznych. Na ich przykładzie ukazane zostaną różne aspekty pracy z zabytkiem archeologicznym (badania archeologiczne, opracowanie, konserwacja). Celem takiej prezentacji jest odejście od XIX-wiecznego kolekcjonerskiego podejścia do archeologii, w którym wartość stanowiska widziana jest wyłącznie przez pryzmat najbardziej reprezentacyjnych znalezisk ruchomych. Aby nie powodować lub nie zwiększać istniejącego zagrożenia dla zabytków archeologicznych, w Europeanie zamieszczone zostaną stanowiska w pełni przebadane lub istniejące w świadomości społecznej. Materiały dotyczące poszczególnych stanowisk zawierać będą teksty, zdjęcia poglądowe i dokumentacyjne, skany 3D, wizualizacje, filmy.
Ryc. 5 Muzeum Pałac w Wilanowie. Rekonstrukcja groty i schodów ukazanych na planie
Boy’a (1682 r.) w oparciu o zachowane relikty fundamentów. Wyk. Tomasz Żebrowski,
źródło: Opracowanie końcowe wyników prac archeologicznych prowadzonych przez KOBiDZ
w Wilanowie w latach 2003-2007, maszynopis, archiwum KOBiDZ.
Bardzo istotnym aspektem projektu jest to, że w CARARE – jak we wszystkich projektach realizowanych w ramach ICT – PSP – położono nacisk na fazę wdrożeniową. Projekt zapewnić ma stałe funkcjonowanie rozbudowanego portalu Europeana z możliwością uzupełniania przez kolejnych użytkowników po zakończeniu projektu. Europeana nie będzie zatem opracowaniem zamkniętym.
Więcej informacji odnaleźć można będzie na następujących stronach: