Aktualności

W kwietniu br. wykonano serię zdjęć z powietrza oraz pomiary geodezyjne wczesnośredniowiecznych grodzisk w Samborach, gm. Wizna i Grodzisku, gm. Grębków, służące do stworzenia zaawansowanej dokumentacji trójwymiarowej oraz fotogrametrycznej terenu. Narodowy Instytut Dziedzictwa podjął decyzję o konieczności wykonania nowoczesnej, kompleksowej dokumentacji obiektów oraz przestrzeni pomiędzy nimi w wyniku prowadzonego od dwóch lat programu weryfikacji zabytków rejestrowych.


Fot. 1 Grodzisko w Samborach, gm. Wizna – widok od południa.                                  Fot. 2 Grodzisko w Grodzisku, gm. Grębków –
                                                                                                                                        ortofotomapa.

Obydwa grodziska wpisane są do rejestru zabytków. Grodzisko w Samborach wpisano decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Łomży z dnia 25.10.1968 pod numerem 75 A. Obiekt w Grodzisku, wpisano do rejestru zabytków archeologicznych decyzją Głównego Konserwatora Zabytków w Warszawie z dnia 15.03.1961 pod numerem 275. Grodzisko w Samborach datowane jest na XI – XII w., obiekt w Grodzisku na X – XII/XIII w.

Fotografie wykonywane były przy pomocy balonu helowego i latawca, do którego zamontowany był zdalnie sterowany aparat. Wykonano zdjęcia pionowe i skośne, które następnie przetworzono w oprogramowaniu fotogrametrycznym na numeryczny model pokrycia terenu i ortofotomapę. W celu uzyskania jak najlepszej dokładności modelu wykonano również pomiary geodezyjne przy pomocy GPS RTK, które umożliwiły nadanie georeferencji wszelkim zebranym materiałom. Dodatkowo wykonano wirtualną panoramę okolic grodzisk.

Wykonanie kompleksowej dokumentacji, wiąże się zarówno ze wspomnianą wyżej weryfikacją rejestru zabytków archeologicznych, jak również z udziałem Instytutu w projekcie CARARE. Dokumentacja obydwu grodzisk znajdzie się wśród materiałów udostępnionych za pośrednictwem projektu w portalu Europeana.

Poza oczywistą wartością, jaką stanowi dokumentowanie zabytkowych obiektów, zwłaszcza - jak w przypadku Grodziska - zagrożonych intensywną gospodarką rolną oraz przekształceniem w wyniku rosnącej liczby inwestycji budowlanych, wykonanie nowoczesnej dokumentacji otwiera ogromne możliwości naukowo - badawcze. Stworzenie modelu 3D umożliwia między innymi prowadzenie obserwacji całego terenu na dowolnej płaszczyźnie, wykonywanie przekrojów, dokładnych pomiarów odległości i powierzchni terenu, czy pomiarów różnicy wysokości pomiędzy wyznaczonymi punktami. Możliwe jest także dalsze przetwarzanie danych w programach do obróbki grafiki 3D. Dzięki ortofotomapie uzyskano plan grodzisk. Fotografia z powietrza pozwala również na obserwację krajobrazu kulturowego. Wirtualna panorama posłuży celom popularyzatorskim.

Kompleksowa dokumentacja wykonana została przez Studio MD Fotografia Techniczna.

Badaczy zainteresowanych zapoznaniem się z dokumentacją prosimy o kontakt z Działem Archeologii NID (archeologia@nid.pl; tel. 22 831-16-13).

Próbka materiałów dostępna jest na stronie Instytutu.