Aktualności

W grudniu br., Narodowy Instytut Dziedzictwa wykonuje skany 3D kościoła Św. Anny w Warszawie. Przy użyciu nowoczesnych urządzeń i oprogramowania komputerowego powstanie trójwymiarowy obraz świątyni.

Działania prowadzone przez Narodowy Instytut Dziedzictwa są związane z pogarszającym się stanem zabytku. Stabilność świątyni jest zagrożona z powodu osuwającej się skarpy, która przyczyniła się do powstania pęknięć w ścianach. Obraz 3D wraz z precyzyjną geolokalizacją umożliwi identyfikację wszystkich pęknięć murów budowli, a tym samym pozwoli na zaplanowanie koniecznych prac konserwatorskich.

Tworzona trójwymiarowa dokumentacja świątyni będzie zawierała m.in.: obraz kościoła, przekroje poprzeczne, układ prezbiterium, nawę i kaplicę Loretańską, widok wszystkich elewacji oraz elementy zabytkowego wystroju i dekoracji sztukatorskiej, malarskiej również na elewacjach zewnętrznych. Opracowana przez NID dokumentacja 3D zostanie przekazana Stołecznemu Konserwatorowi Zabytków.

Narodowy Instytut Dziedzictwa zgodnie z zarządzeniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego nr 28 z dnia 24 maja 2011 r., pełni funkcję Centrum Kompetencji w ramach programu wieloletniego „KULTURA+” w zakresie digitalizacji zabytków i muzealiów.

Jako Centrum Kompetencji, Narodowy Instytut Dziedzictwa przy wykorzystaniu nowoczesnych urządzeń i oprogramowania (skaner laserowy 3D, GPS) m.in. wykonuje również skany 3D najcenniejszych lub najbardziej zagrożonych zabytków.

Digitalizacja ma na celu uzyskanie cyfrowego obrazu zabytków i archiwaliów, który w połączeniu z budowaną bazą danych o zabytkach stanie się doskonałym narzędziem dla ochrony dziedzictwa kulturowego Polski. Otwarty dostęp do elektronicznej bazy zabytków i archiwaliów, usprawni działania służb konserwatorskich, przyczyniając się do tworzenia optymalnych warunków ochrony dziedzictwa kulturowego w Polsce. Digitalizacja jest również formą ochrony materiałów oryginalnych, źródłowych, które ze względu na wiek, jakość lub czynniki zewnętrzne są często w złym stanie technicznym. „Kopie” cyfrowe zastępują potrzebę sięgania po oryginał, a w przypadku ich losowej utraty służą jako wiarygodne źródło wiedzy, dostępne dla wszystkich zainteresowanych.

Dokumentacja trójwymiarowa umożliwia stworzenie bardzo dokładnej dokumentacji zabytków. Obok czysto wizualnych korzyści płynących z możliwości tworzenia komputerowych wizualizacji, przestrzenna forma rejestracji pozwala na szczegółową analizę materiałową i typologiczną dokumentowanych zabytków. W porównaniu z klasycznymi metodami dokumentacji, obraz 3D jest pełniejszym i dokładniejszym merytorycznym źródłem informacji. Uzyskane dane przestrzenne pozwalają na prowadzenie nie tylko prac projektowo – rekonstrukcyjnych, ale także są podstawą do ewentualnego wykonania fizycznych replik zeskanowanych obiektów. Drugim obszarem zastosowania modeli 3D jest popularyzacja informacji o zabytkach. NID uczestnicząc w projekcie pilotażowym CARARE dostarczy zawartość w postaci modeli 3D do biblioteki cyfrowej EUROPEANA.

Na szczególną uwagę zasługuje fakt, iż opracowane do tej pory skany 3D zostały docenione w Hiszpanii, podczas spotkania uczestników projektu CARARE, gdzie omawiano m.in. stan prac nad przygotowaniem modeli 3D do prezentacji w portalu Europeana. CARARE (Connecting ARchaeology and ARchitecture in Europeana) to projekt typu Best Practice Network, finansowany z Programu Komisji Europejskiej na Rzecz Wspierania Polityki w Zakresie Technologii Informacyjnych i Komunikacyjnych. Projekt jest ściśle związany z rozbudową internetowego portalu dedykowanego europejskiemu dziedzictwu kulturowemu – Europeana.

***

Kościół św. Anny to jeden z najcenniejszych zabytków Warszawy. Ufundowany w roku 1454 przez księżnę Annę Mazowiecką, służyć miała zakonowi bernardynów. Świątynia była wielokrotnie przebudowywany w następnych stuleciach, stąd wyjątkowa różnorodność jej stylów. Ma gotycką absydę i fragmenty ścian bocznych, neorenesansową dzwonnicę, barokowy szczyt, barokowo-rokokowe wnętrza i klasycystyczną fasadę (zaprojektowaną w 1788 r. przez Stanisława Kostkę Potockiego i Chrystiana Piotra Aignera).

Kościół był dwukrotnie niszczony - podczas Potopu Szwedzkiego i podczas II wojny światowej. W 1928 r. świątyni nadano rangę kościoła akademickiego, którą ma do dziś. W okresie okupacji była jednym z ośrodków działalności niepodległościowej.
 

***

Narodowy Instytut Dziedzictwa to instytucja kultury podległa Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Naszą misją jest tworzenie podstaw dla zrównoważonej ochrony dziedzictwa, poprzez gromadzenie i upowszechnianie wiedzy o zabytkach, wyznaczanie standardów ich ochrony i konserwacji oraz kształtowanie świadomości społecznej celem zachowania dziedzictwa kulturowego Polski dla przyszłych pokoleń. W myśl tej zasady nasze funkcjonowanie nie może umniejszać możliwościom przyszłych pokoleń, a nadrzędnym celem realizowanej polityki ochrony dziedzictwa kulturowego winno być założenie, że jest ono ważnym czynnikiem rozwoju lokalnego i spójności społecznej. Dziedzictwo jest naszym wspólnym, ponadczasowym dobrem, źródłem poznania naszej wspólnej przeszłości i fundamentem, na którym buduje się tożsamość narodu.