DANE KONTAKTOWE
DANE TELEADRESOWE
Wyrażam zgodę na przetwarzanie i przetrzymywanie moich danych osobowych niezbędnych do korzystania z materiałów serwisu przez NID zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29.08.1997r. (Dz. U. Nr 133, poz. 883).

PRZYPOMNIJ HASŁO

INFORMACJE OGÓLNE

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua.

    DLA WŁAŚCICIELI I ZARZĄDCÓW

    Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua.

      DLA SPECJALISTÓW

      Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua.

        << < KALENDARIUM / 2012 / KWI > >>

          DZIEDZICTWO
          KULTUROWE W REGIONACH

          mapa WYBIERZ WOJEWÓDZTWO
           
           
           
          Warszawa – historyczny zespół miasta z Traktem Królewskim i Wilanowem
          2013.04.18

          Warszawa – historyczny zespół miasta z Traktem Królewskim i Wilanowem

          "Warszawa – historyczny zespół miasta z Traktem Królewskim i Wilanowem"  uznane zostały za Pomnik Historii zarządzeniem Prezydenta RP z 8 września 1994 r. (Monitor Polski 1994 nr 50 poz. 423).

          Do pobrania: zarządzenie.pdf

          Tereny Warszawy wytypowane jako Pomnik Historii to najcenniejsze zespoły urbanistyczne i pałacowo-ogrodowe usytuowane na rozległym obszarze wzdłuż skarpy wiślanej. Składają się z lokowanego w XIV w. zespołu staromiejskiego, którego geometryczna sieć ulic i placów zabudowana jest kamienicami mieszczańskimi oraz zespołami architektury sakralnej. Otoczone murami Stare Miasto sprzężone jest od strony południowo-wschodniej z zamkiem królewskim - siedzibą władzy państwowej od czasów Zygmunta III Wazy. Zamek, Kolumna Zygmunta i katedra - nekropolia wielu zasłużonych Polaków - to główne dominanty składające się na charakterystyczną sylwetę ośrodka staromiejskiego. Od strony północnej, przez przedmieście zwane Fretą, Stare Miasto połączone jest z XV. Nowym Miastem o skromniejszym układzie przestrzennym i zabudowie, na którą oprócz kamienic składają się zespoły klasztorne oraz dominujący na skarpie gotycki kościół NM Panny.

          Kolejnym założeniem w kierunku północnym za Nowym Miastem, wykorzystującym wzniesienie skarpy, jest zbudowana w 1832 r. Cytadela - symbol represji za zrywy Powstania Listopadowego i polityczne więzienie carskie - obecnie cenny zabytek sztuki fortyfikacyjnej i muzeum. Wokół stosunkowo niewielkiego ośrodka miejskiego rozwijały się przedmieścia, gdzie lokowały się liczne siedziby magnackie, dwory szlacheckie, kamienice i domy zajezdne. Rozwijały się one przy głównych traktach wiodących do miasta ulicach: Zakroczyniskiej. Długiej, Senatorskiej, Podwalu i Miodowej.

          Najstarszy i najważniejszy trakt, od strony południowej dobiegający do bramy staromiejskiej, to Krakowskie Przedmieście. Ta do dziś najważniejsza i najpiękniejsza ulica miasta przedłużona o ul. Nowy Świat była świadkiem wielu wydarzeń historycznych znaczących nie tylko dla historii Warszawy, ale również dla historii Polski. Oprócz królewskich i magnackich pałaców otoczonych ogrodami i kamienic mieszczan znalazły tu siedziby uczelnie (Szkoła Rycerska - Uniwersytet Warszawski), Towarzystwo Nauk (Pałac Staszica) kościoły i klasztory (Bernardynów, Karmelitów, Wizytek, Misjonarzy) szpitale (szpital św. Ducha), zajazdy (Dziekanka) i hotele. Tu zgromadzone są też najstarsze pomniki świeckie: Mikołaja Kopernika, księcia Józefa Poniatowskiego, Adama Mickiewicza, oraz o charakterze sakralnym: figura Matki Boskiej Passawskiej z XVII w. i figura Chrystusa dźwigającego krzyż przed kościołem św. Krzyża. Listę tę uzupełniają pomniki współczesne: Bolesława Prusa i kardynała Stefana Wyszyriskiego.

          Od monumentalnej bramy na Krakowskim Przedmieściu zaczynało się wielkoprzestrzenne, barokowe założenie zwane Osią Saską realizowane przez królów saskich Augusta II i III. Pozostałością tego założenia składającego się pierwotnie z rozległego, bogato zabudowanego dziedzińca, pałacu i obszernego ogrodu z licznymi pawilonami oraz zespołem koszar z ogrodem, jest uliczka wiodąca na dawny dziedziniec - obecny Plac Piłsudskiego oraz publiczny ogród z kilkunastoma kamiennymi rzeźbami. Dziedziniec pałacowy przemieniony na plac publiczny wykorzystywany był dla musztry wojska przez księcia Konstantego. W okresie międzywojennym po umieszczeniu pod arkadami pałacu saskiego Grobu Nieznanego Żołnierza plac ten służył defiladom wojskowym i uroczystościom państwowym.

          Śladem drugiego saskiego założenia wielkoprzestrzennego - Drogi Kalwaryjskłej jest obecny Plac Trzech Krzyży i Aleje Ujazdowskie przedłużenie głównego traktu miejskiego do Ujazdowa i Łazienek - podwarszawskich rezydencji królewskich. Przy najpiękniejszej alei spacerowej Warszawy zlokalizowane są niewielkie pałacyki i wille w ogrodach, starannie rozplanowane parki - Ujazdowski, Botaniczny oraz Łazienkowski. Najstarszym obiektem jest zamek ujazdowski wzniesiony przez Zygmunta III, wielokrotnie przebudowywany, od 1784 r. służący wojsku. Tereny parkowe Ujazdowa z ozdobnym XVIII, kanałem pod skarpą połączone są z zespołem pałacowo-ogrodowym Łazienek Królewskich i Belwederu. Przekształcony z inicjatywy króla Stanisława Poniatowskiego romantyczny park z pałacem na wyspie i licznymi pawilonami ozdobiony rzeźbami i pomnikami króla Jana III Sobieskiego i Chopina jest jednym z najpiękniejszych i najbardziej oryginalnych założeń pałacowo-parkowych w Europie. Belweder — klasycystyczny pałacyk wybudowany dla księcia Konstantego. W okresie II Rzeczypospolitej pełnił funkcję rezydencji prezydentów.

          Ten ciąg rezydencji monarszych zamyka wysunięta najbardziej na południe i położona na trasie poniżej skarpy letnia posiadłość podmiejska króla Jana III Sobieskiego - Wilanów. Na to rozległe barokowe założenie pałacowo-parkowe składa się reprezentacyjny pałac poprzedzony obszernym dziedzińcem, ogród ozdobiony licznymi pawilonami, rzeźbami i fontannami. Dużą wartość reprezentują też obiekty folwarku i obszaru przedpałacowego jak karczma, kuźnia, szpital, dom doktora, zabudowania gospodarcze oraz zespół kościoła z mauzoleum Potockich, cmentarzem i plebanią. Z rozległym ogrodem wykorzystującym naturalne piękno jeziora Wilanowskiego połączony jest integralnie park romantyczny położony po drugiej stronie jeziora - Morysin. Pozostałością tego, obecnie bardzo zdewastowanego założenia są resztki parku oraz dwa pawilony: neorenesansowy domek dozorcy i pseudośredniowieczna brama.

          Uzasadnienie wyjątkowej, uniwersalnej wartości

          Zamek Królewski, Stare i Nowe Miasto, Krakowskie Przedmieście były widownią najdonioślejszych wydarzeń historycznych jakimi były koronacje królów, ustanowienie Konstytucji 3 Maja, manifestacje patriotyczne, walki uliczne podczas wojen i powstań narodowych. W rezydencjach królewskich i siedzibach magnatów gromadziła się elita kulturalna i polityczna Polski. Tu skupione są historyczne ośrodki życia naukowego, religijnego, oświaty i zdrowia.

          Założenia przestrzenne cechuje bogactwo rozwiązali architektonicznych, sztuki ogrodowej, rzeźby i rzemiosła artystycznego stosowanego w architekturze, rzeźbie i pomnikach. Dają świadectwo wysokiego poziomu artystycznego działających w stolicy na przestrzeni wieków urbanistów, architektów, artystów i rzemieślników.
          Zespoły Starego i Nowego Miasta, Zamek królewski, zabudowa Krakowskiego Przedmieścia i Nowego Światu jak też pałace w Ujazdowie, Łazienkach i Wilanowie w wyniku działań II wojny światowej zamienione zostały w stosy ruin. Dzięki ofiarności i zaangażowaniu polskiego społeczeństwa najcenniejsze dla Warszawy zespoły i obiekty zostały odbudowane. 

          http://www.um.warszawa.pl/o-warszawie/kompendium-wiedzy/zabytki-warszawskie

          http://zabytki.um.warszawa.pl/

          http://www.wilanow-palac.art.pl/




               

          Więcej informacji:
          Historyczne centrum Warszawy na Liście Swiatowego Dziedzictwa UNESCO