DANE KONTAKTOWE
DANE TELEADRESOWE
Wyrażam zgodę na przetwarzanie i przetrzymywanie moich danych osobowych niezbędnych do korzystania z materiałów serwisu przez NID zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych z dnia 29.08.1997r. (Dz. U. Nr 133, poz. 883).

PRZYPOMNIJ HASŁO

INFORMACJE OGÓLNE

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua.

    DLA WŁAŚCICIELI I ZARZĄDCÓW

    Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua.

      DLA SPECJALISTÓW

      Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua.

        << < KALENDARIUM / 2012 / KWI > >>

          DZIEDZICTWO
          KULTUROWE W REGIONACH

          mapa WYBIERZ WOJEWÓDZTWO
           
           
           
          Wrocław – zespół historycznego centrum
          2013.04.18

          Wrocław – zespół historycznego centrum

          "Wrocław – zespół historycznego centrum" uznano za Pomnik Historii zarządzeniem Prezydenta RP z 8  września 1994 r. (Monitor Polski 1994, nr 50, poz. 425). Granica zespołu zabytkowego obejmuje historyczne centrum miasta: Stare i Nowe Miasto oraz wyspy odrzańskie i przebiega Mostem Uniwersyteckim, ulicami: Drobnera, przez pl. Bema, Sienkiewicza, Wyszyńskiego, Mostem Pokoju, Al. Słowackiego, Krasińskiego, Traugutta, Podwalem, południowym brzegiem Dolnej Odry do Mostu Uniwersyteckiego.

          Do pobrania: zarządzenie.pdf

          Historia. Pisana historia Wrocławia rozpoczyna się w 1000 roku, w którym Bolesław Chrobry założył tu biskupstwo. Wcześniejsza osada obronna, usytuowana na wyspie odrzańskiej w miejscu obecnego Ostrowa Tumskiego, datowana na poł. IX w., związana była z plemieniem Ślężan. Po śmierci Bolesława Chrobrego Wrocław stał się faktyczną stolicą Śląska. Pierwsze budowle Wrocławia, znane jedynie z wykopalisk, to drewniane domy, wznoszone na terenie chronionym przez obwarowania drewniano-ziemne, dzielące osadę Na Ostrowie Tumskim na gród, podgrodzie i dodane później osiedle katedralne. Na nim to miała się znajdować pierwsza murowana katedra. Obok katedry, na Wyspie Pisakowej, mieściło się wzmiankowane w 1149 r. opactwo benedyktynów p.w. św. Marcina z późniejszą książęcą kaplicą grodową. Wybór Wrocławia na siedzibę księstwa został dokonany przez Henryka Brodatego w 1201 r. Jednocześnie w siłę rosła kuria biskupia na Ostrowie Tumskim, która z czasem doprowadziła do powstania wokół katedry rozległej kościelnej jurydyki. Henryk Brodaty założył plac targowy (ob. Nowy Targ), który był prawdopodobnie pierwszym elementem lokacji miasta na prawie magdeburskim. W 1224 r. sprowadzony został z Krakowa do Wrocławia zakon dominikanów i osadzony przy kościele św. Wojciecha. W 1226 r. ufundowano kościół p.w. św. Marii Magdaleny, pierwsza świątynię mieszczan.

          W 1241 r. Wrocław najechali i spustoszyli Tatarzy, kierując proces urbanizacji na nowe tory. Wyznaczony został rynek oraz układ ulic, w większości zachowany do dziś. Z pierwotnego założenia został jedynie Nowy Targ oraz nieregularności w przebiegu kilku ulic przy kościołach św. Wojciecha i św. Wincentego. W poł. XIII w. zaczęły powstawać mury miejskie. W 1261 r. Henryk III nadał ponownie Wrocławiowi prawa miejskie. W 1387 r. powstały pierwsze wodociągi miejskie. Na pocz. XV w. ukończono drugi pierścień murów miejskich wraz z 50. basztami i wieżami. W 1. poł. XV w. powstały nowe bramy i przedbramia, a w 1479 r. przy Bramie Mikołajskiej została urządzona pierwsza basteja. Kolejna przebudowa systemu obronnego miasta nastąpiła w 1526 r. W okresie wojny trzydziestoletniej, w 1634 r., powstał projekt nowoczesnego systemu fortyfikacji bastionowych, który rozbudowano w XVIII w. za Fryderyka Wielkiego. Krępujące rozwój miasta fortyfikacje zaczęto likwidować od 1807 r., gdy miasto otrzymało poforteczne grunty. Umożliwiło to połączenie centrum i przedmieść i założenie promenad na miejscu splantowanych umocnień, które do dziś wyznaczają granice Starego Miasta. Po otwarciu w 1841 r. połączenia kolejowego nastąpił gwałtowny rozwój Wrocławia. Do miasta przyłączane były kolejne tereny. Trwające 7 miesięcy oblężenie miasta w 1945 r., zakończone 7 maja kapitulacją Festung Breslau, spowodowało ogromne zniszczenia historycznego centrum. Rozpoczęta po wojnie odbudowa przywróciła układ zabudowy rynku, placu Solnego oraz – w mniejszym stopniu – poszczególnych ulic Starego Miatsa. Odbudowano natomiast wszystkie świątynie i większość monumentalnych budowli.

          Zabytki historyczne

          Katedra św. Jana Chrzciciela. Obecna gotycka świątynia kryje relikty: kościoła wzniesionego przed 1000 r., pierwszej katedry fund. Bolesława Chrobrego i kolejnej, romańskiej budowli z 2. poł. XII w. Budowę gotyckiej katedry rozpoczęto ok. 1244 r., prezbiterium z obejściem i wieżami wzn. Do 1272 r, a bazylikowy korpus z dwuwiekową fasadą do poł. XIV w., by następnie dobudować na osi prezbiterium kaplicę Mariacką. Odbudowę ogromnych zniszczeń powojennych ukończono w 1991 r. założeniem nowych hełmów na wieżach. Od wsch. do prezbiterium przylegają barokowe kaplice. Starsza – kaplica św. Elżbiety, wzniesiona w l. 1680-1682, wg projektu Giacoma Scianziego, z rzeźbiarskim wyposażeniem Ercole Ferrata i Domenico Guidi; późniejsza – kaplica Bożego Ciała, zwana Elektorską, fund. Kard. Franciszka Ludwika von Pfalz-Neuburg, wzniesiona wg projektu Johanna bernarda Fischera von erlach, z rzeźbami Aarona i Mojżesza Maxymiliana Brokoffa.

          Kościół kolegiacki p.w.Św. Krzyża. Ufundowany w 1288 r. przez ks. Henryka IV Probusa. Jego budowla trwała do ok. 1400 r., w którym powstała kruchta płd. Jest to budowla dwupoziomowa, o halowym, trójnawowym korpusie – pięcioprzęsłowym w kondygnacji dolnej, dwuprzęsłowym w górnej – ma trójprzęsłowe , poligonalnie zamknięte prezbiterium oraz transept.

          Pomnik św. Jana Nepomucena, przed kolegiatą. Odkuty przez Johanna Georga Urbańsky’ego i Johanna Albrechta Siegwitza w l. 1730-1732.
          Kościół augustianów p.w. NMP na Piasku. Budowę, na miejscu romańskiej świątyni, rozpoczęto ok. poł. XIV w, konsekrowano w 1369 r.,a sklepienie rozpięto w 1395 r. Nad wejściem do zakrystii znajduje się tympanon fundacyjny z romańskiej świątyni, z czasu po 1153 r., z przedstawieniem Tronującej Marii z Dzieciątkiem w asyście fundatorów – Marii Włostowicowej i jej syna Świętosława. Od południa do kościoła przylega barokowy gmach klasztorny – ob. Oddz. Starych druków BUWr.

          Na obszarze miasta lokacyjnego znajdują się następujące zabytki: kościół p.w. św. Elżbiety, kościół p.w. św. Marii Magdaleny, klasztor i kościół p.w. św. Wojciecha, klasztor franciszkanów z kościołem p.w. św. Wincentego, kościół p.w. ś1). Wacława, Stanisława i św. Doroty, parafialny kościół p.w. św. Barbary (ob. Katedra Polskiego Autokefalicznego kościoła Prawosławnego p.w. Narodzenia Przenajświętszej Bogurodzicy), kościół p.w. św. Bernarda ze Sieny i klasztor bernardynów (ob. Muzeum Architektury), uniwersytet Wrocławski z Aulą leopoldyna, kościół p.w. Najświętszego Imienia Jezus, kościół Imienia Opatrzności Bożej (d. ewangelicki-reformowany kościół dworski, ob. Ewangelicko-augsburski), Synagoga pod Białym Bocianem, Pałac królewski (ob. Muzeum Historyczne Miasta Wrocławia), Ratusz i Nowy Ratusz. Budowle związane z bankowością i finansami: Stara Giełda, Nowa Giełda, Resursa Związku Kupców Chrześcijańskich , Kramy mięsne przy Starych Jatkach.